Updated on 21 janvāris, 2026
Προσφορά και Ζήτηση
Προσφορά και Ζήτηση
Μάθημα Οικονομίας - Α' Λυκείου
ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Τάξη: Α' Λυκείου
Μάθημα: Πολιτική Παιδεία / Αρχές Οικονομικής Θεωρίας
Διάρκεια: 1 διδακτική ώρα (45 λεπτά)
Διδακτικοί Στόχοι:
- Να κατανοήσουν οι μαθητές τις έννοιες της προσφοράς και της ζήτησης
- Να αναγνωρίσουν τους παράγοντες που επηρεάζουν την προσφορά και τη ζήτηση
- Να εξοικειωθούν με τη γραφική αναπαράσταση των καμπυλών προσφοράς και ζήτησης
- Να κατανοήσουν το σημείο ισορροπίας αγοράς
- Να χειριστούν διαδραστικά εργαλεία για την οπτικοποίηση οικονομικών εννοιών
Α. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΒΙΝΤΕΟ (2)
Βίντεο 1: Η Οργάνωση της Οικονομίας (Φωτόδεντρο)
Πηγή: Φωτόδεντρο - Υλικό Χρηστών
Διάρκεια: ~5-7 λεπτά
URL: http://photodentro.edu.gr/ugc/r/8525/709
Περιγραφή:
Παρουσίαση PowerPoint που καλύπτει τη λειτουργία των επιχειρήσεων, τα νοικοκυριά, το κράτος και το οικονομικό κύκλωμα. Περιλαμβάνει βασικές έννοιες για ζήτηση, προσφορά και διαμόρφωση τιμών.
Παιδαγωγικά Χαρακτηριστικά:
- Εισαγωγή στο οικονομικό κύκλωμα
- Σύνδεση επιχειρήσεων, νοικοκυριών και κράτους
- Παρουσίαση βασικών οικονομικών εννοιών
- Κατάλληλο για εισαγωγή στο θέμα
Πώς θα αξιοποιηθεί: Θα χρησιμοποιηθεί στην αρχή του μαθήματος για να δοθεί το γενικό πλαίσιο του οικονομικού κυκλώματος και να εισαχθούν οι έννοιες προσφοράς και ζήτησης.
Βίντεο 2: Διαγραμματική Απεικόνιση Ζήτησης και Προσφοράς
Πηγή: Φωτόδεντρο - Υλικό Χρηστών (Θαλαλαίος Δημήτρης)
Διάρκεια: ~3-5 λεπτά
URL: https://photodentro.edu.gr/ugc/r/8525/724
Περιγραφή:
Βίντεο που δείχνει πώς κατασκευάζουμε γραμμικές συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς όταν γνωρίζουμε την αλγεβρική τους μορφή.
Παιδαγωγικά Χαρακτηριστικά:
- Οπτικοποίηση των καμπυλών ζήτησης και προσφοράς
- Μαθηματική προσέγγιση
- Βήμα-βήμα κατασκευή διαγραμμάτων
- Εύχρηστο για μαθητές Λυκείου
Πώς θα αξιοποιηθεί: Θα προβληθεί μετά τη Δραστηριότητα 1 για να κατανοήσουν οι μαθητές τη γραφική αναπαράσταση.
Β. ΑΝΟΙΚΤΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ (2)
ΑΕΠ 1: Διαδραστικό Γράφημα Ζήτησης (MRU)
Πηγή: Marginal Revolution University
URL: https://practice.mru.org/demandgraph/
Περιγραφή:
Διαδραστικό εργαλείο που επιτρέπει στους μαθητές να:
- Σχεδιάσουν την καμπύλη ζήτησης
- Δουν πώς η τιμή επηρεάζει τη ζητούμενη ποσότητα
- Κατανοήσουν τους παράγοντες που μετατοπίζουν την καμπύλη ζήτησης
- Πειραματιστούν με διαφορετικά σενάρια σε πραγματικό χρόνο
Παιδαγωγικά Χαρακτηριστικά:
- Άμεση οπτική ανατροφοδότηση
- Hands-on μάθηση μέσω πειραματισμού
- Κατάλληλο για ατομική και ομαδική εργασία
- Δωρεάν και χωρίς εγγραφή
Πώς θα αξιοποιηθεί: Θα χρησιμοποιηθεί στη Δραστηριότητα 2 όπου οι μαθητές θα πειραματιστούν με την καμπύλη ζήτησης.
ΑΕΠ 2: Διαδραστικό Γράφημα Προσφοράς (MRU)
Πηγή: Marginal Revolution University
URL: https://practice.mru.org/supplygraph/
Περιγραφή:
Διαδραστικό εργαλείο που επιτρέπει στους μαθητές να:
- Σχεδιάσουν την καμπύλη προσφοράς
- Δουν πώς η τιμή επηρεάζει την προσφερόμενη ποσότητα
- Κατανοήσουν τους παράγοντες που μετατοπίζουν την καμπύλη προσφοράς
- Συγκρίνουν προσφορά και ζήτηση
Παιδαγωγικά Χαρακτηριστικά:
- Διαδραστική εκμάθηση
- Άμεση σύγκριση με τη ζήτηση
- Προσομοίωση πραγματικών αγορών
- Εύχρηστο interface
Πώς θα αξιοποιηθεί: Θα χρησιμοποιηθεί στη Δραστηριότητα 3 για την κατανόηση της προσφοράς και στη Δραστηριότητα 4 για το σημείο ισορροπίας.
Γ. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ (4)
Δραστηριότητα 1: Εισαγωγή - Τιμές στην Καθημερινότητα (8 λεπτά)
Στόχος: Ενεργοποίηση προηγούμενων γνώσεων και σύνδεση με την καθημερινή εμπειρία
Διαδικασία:
- Προβολή Βίντεο 1 (πρώτα 3-4 λεπτά)
- Συζήτηση με ερωτήσεις:
- "Γιατί ορισμένα προϊόντα κοστίζουν περισσότερο από άλλα;"
- "Πότε έχετε δει τιμές να αλλάζουν; (π.χ. εκπτώσεις, Black Friday)"
- "Τι παρατηρήσατε με τις τιμές κατά την πανδημία; (μάσκες, αντισηπτικά)"
- Καταγραφή απαντήσεων στον πίνακα με 2 στήλες: "Τι θέλουμε" και "Τι υπάρχει"
- Εισαγωγή όρων: ΖΗΤΗΣΗ (demand) και ΠΡΟΣΦΟΡΑ (supply)
Αναμενόμενα Αποτελέσματα:
- Οι μαθητές συνδέουν τις τιμές με τη σπανιότητα και την επιθυμία
- Κατανοούν ότι οι τιμές δεν είναι τυχαίες
Αξιοποιεί: Βίντεο 1 + Προηγούμενες γνώσεις
Δραστηριότητα 2: Εξερευνώντας τη Ζήτηση (12 λεπτά)
Στόχος: Κατανόηση της καμπύλης ζήτησης μέσω διαδραστικού εργαλείου
Διαδικασία:
- Προβολή Βίντεο 2 (Διαγραμματική Απεικόνιση - 3 λεπτά)
- Άνοιγμα του Διαδραστικού Εργαλείου Ζήτησης
- Ο καθηγητής ανοίγει: https://practice.mru.org/demandgraph/
- Προβολή στην οθόνη της τάξης
- Καθοδηγούμενη Εξερεύνηση (5 λεπτά):
- "Τι συμβαίνει όταν η τιμή ανεβαίνει;" → Οι μαθητές παρατηρούν τη μείωση της ποσότητας
- "Τι συμβαίνει όταν η τιμή πέφτει;" → Παρατηρούν την αύξηση
- Δοκιμή διαφορετικών σημείων στην καμπύλη
- Ομαδική Εργασία (4 λεπτά):
- Σε ομάδες των 3-4, οι μαθητές ανοίγουν το εργαλείο στα tablets/laptops τους
- Συμπληρώνουν φύλλο εργασίας με ερωτήσεις όπως:
- "Σε τιμή 5€, πόσα κομμάτια ζητούνται;"
- "Σε τιμή 15€, πόσα κομμάτια ζητούνται;"
- "Τι παρατηρείτε;"
Συμπεράσματα:
- Η καμπύλη ζήτησης είναι φθίνουσα (κατεβαίνει)
- Υψηλότερη τιμή → Μικρότερη ζητούμενη ποσότητα
- Χαμηλότερη τιμή → Μεγαλύτερη ζητούμενη ποσότητα
| Τιμή (€) | Ζητούμενη Ποσότητα |
|---|---|
| 5€ | ____ |
| 10€ | ____ |
| 15€ | ____ |
Αξιοποιεί: Βίντεο 2 + ΑΕΠ 1 (MRU Demand Graph)
Δραστηριότητα 3: Εξερευνώντας την Προσφορά (12 λεπτά)
Στόχος: Κατανόηση της καμπύλης προσφοράς και σύγκριση με τη ζήτηση
Διαδικασία:
- Αλλαγή Ρόλου:
- "Τώρα γίνεστε επιχειρηματίες! Πουλάτε πίτσες."
- "Πόσες πίτσες θα φτιάχνατε αν κάθε πίτσα πωλείται 5€; 10€; 20€;"
- Άνοιγμα Διαδραστικού Εργαλείου Προσφοράς:
- Ανοίγουμε: https://practice.mru.org/supplygraph/
- Προβολή στην τάξη
- Καθοδηγούμενη Εξερεύνηση:
- "Τι συμβαίνει όταν η τιμή ανεβαίνει;" → Οι παραγωγοί προσφέρουν περισσότερα
- "Γιατί;" → Περισσότερο κέρδος!
- "Τι συμβαίνει όταν η τιμή πέφτει;" → Λιγότερα προϊόντα
- Σύγκριση Ζήτησης - Προσφοράς:
- Ανοίγουμε και τα 2 εργαλεία δίπλα-δίπλα
- "Τι παρατηρείτε; Οι καμπύλες πάνε αντίθετα!"
Πίνακας Σύγκρισης:
| Χαρακτηριστικό | Ζήτηση | Προσφορά |
|---|---|---|
| Όταν η τιμή αυξάνεται... | Η ποσότητα μειώνεται ↓ | Η ποσότητα αυξάνεται ↑ |
| Καμπύλη | Φθίνουσα (κατεβαίνει) | Αύξουσα (ανεβαίνει) |
| Ποιος; | Καταναλωτές | Παραγωγοί |
| Τι θέλει; | Να αγοράσει φθηνά | Να πουλήσει ακριβά |
Αξιοποιεί: ΑΕΠ 2 (MRU Supply Graph) + Σύγκριση με ΑΕΠ 1
Δραστηριότητα 4: Το Σημείο Ισορροπίας (10 λεπτά)
Στόχος: Κατανόηση της τιμής και ποσότητας ισορροπίας μέσω διαδραστικής προσομοίωσης
Διαδικασία:
- Συνδυασμός των 2 Καμπυλών:
- Ανοίγουμε και τα 2 εργαλεία (Demand + Supply)
- Προβάλλουμε και τις 2 καμπύλες στην ίδια οθόνη
- Ερώτηση: "Πού τέμνονται οι 2 καμπύλες;"
- Ανακάλυψη του Σημείου Ισορροπίας:
- Το σημείο τομής = Σημείο Ισορροπίας
- "Εδώ συμφωνούν αγοραστές και πωλητές!"
- "Αυτή είναι η τιμή αγοράς!"
- Πειραματισμός με Σενάρια:
- Σενάριο 1: "Αν η τιμή είναι ΠΑΝΩ από την ισορροπία;"
- → Περίσσεια (Surplus): Πολλά προϊόντα, λίγοι αγοραστές
- → Οι πωλητές θα μειώσουν την τιμή
- Σενάριο 2: "Αν η τιμή είναι ΚΑΤΩ από την ισορροπία;"
- → Έλλειψη (Shortage): Πολλοί αγοραστές, λίγα προϊόντα
- → Οι πωλητές θα ανεβάσουν την τιμή
- Σενάριο 1: "Αν η τιμή είναι ΠΑΝΩ από την ισορροπία;"
- Πραγματικά Παραδείγματα:
- "Γιατί τα PS5 ήταν sold out όταν βγήκαν;" → Έλλειψη!
- "Γιατί τα καταστήματα κάνουν εκπτώσεις μετά τα Χριστούγεννα;" → Περίσσεια!
- "Τι έγινε με τις μάσκες το 2020;" → Αύξηση ζήτησης → Έλλειψη → Τιμές ↑
Διάγραμμα που Δημιουργούν οι Μαθητές:
- Σχεδιάζουν στο τετράδιό τους τις 2 καμπύλες
- Σημειώνουν το σημείο ισορροπίας με αστέρι
- Γράφουν "Pe" (Price equilibrium) και "Qe" (Quantity equilibrium)
Αξιοποιεί: ΑΕΠ 1 + ΑΕΠ 2 (Συνδυασμός των 2 γραφημάτων)
Ε. ΜΕΣΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ
Padlet - "Προσφορά & Ζήτηση στη Ζωή μου"
URL: https://padlet.com/it2021147/supply-and-deamand-games-rzjrbi2rzwd2kgxi
Τίτλος: "Οικονομία Γύρω μας: Προσφορά & Ζήτηση"
Χρήση:
- Πριν το μάθημα:
- Οι μαθητές ανεβάζουν φωτογραφίες προϊόντων με τιμές από σούπερ μάρκετ
- Ερώτηση: "Γιατί νομίζετε ότι αυτό το προϊόν έχει αυτή την τιμή;"
- Κατά τη διάρκεια του μαθήματος:
- Live ανάρτηση παραδειγμάτων από την τάξη
- Screenshots από τα διαδραστικά εργαλεία MRU που δοκίμασαν
- Μετά το μάθημα:
- Challenge: "Βρείτε 1 παράδειγμα όπου η ζήτηση ξεπέρασε την προσφορά (shortage)"
- Challenge: "Βρείτε 1 παράδειγμα περίσσειας (surplus)"
- Challenge: "Χρησιμοποιήστε τα εργαλεία MRU στο σπίτι και μοιραστείτε ένα screenshot"
- Συζήτηση: "Τι παρατηρήσατε στις τιμές στο σούπερ μάρκετ αυτή την εβδομάδα;"
Παιδαγωγικός Ρόλος:
- Σύνδεση θεωρίας με πράξη
- Ανάπτυξη κριτικής σκέψης
- Συνεργατική μάθηση
- Επέκταση μάθησης πέρα από την τάξη
- Εξοικείωση με ψηφιακά εργαλεία
ΣΤ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ: INFOGRAPHIC
Θέμα: "Προσφορά & Ζήτηση: Πώς Καθορίζονται οι Τιμές"
Εργαλείο: https://www.canva.com/design/DAG_EVeTmIc/mEdRZSq6UtY2rs3GB_cgeg/edit?utm_content=DAG_EVeTmIc&utm_campaign=designshare&utm_medium=link2&utm_source=sharebutton
Περιεχόμενο του Infographic:
- Τίτλος: "Πώς Καθορίζονται οι Τιμές; Η Μάχη Προσφοράς & Ζήτησης!"
- Τμήμα 1: Τι είναι η Ζήτηση;
- Ορισμός με απλά λόγια
- Εικονίδιο καταναλωτή
- Καμπύλη ζήτησης (κατηφορική)
- "Όταν η τιμή ανεβαίνει → Αγοράζω λιγότερο"
- Τμήμα 2: Τι είναι η Προσφορά;
- Ορισμός με απλά λόγια
- Εικονίδιο παραγωγού/καταστήματος
- Καμπύλη προσφοράς (ανηφορική)
- "Όταν η τιμή ανεβαίνει → Παράγω περισσότερο"
- Τμήμα 3: Το Σημείο Ισορροπίας
- Οι 2 καμπύλες μαζί
- Το σημείο τομής με αστέρι
- "Εδώ συμφωνούν όλοι!"
- Τμήμα 4: Παραδείγματα από τη Ζωή
- Καλοκαίρι → Περισσότερη ζήτηση παγωτών
- iPhone νέο μοντέλο → Υψηλή ζήτηση + Λίγα κομμάτια
- Black Friday → Περισσότερη προσφορά → Χαμηλότερες τιμές
- Τμήμα 5: Διαδραστικά Εργαλεία
- "Δοκίμασε τα μόνος σου!"
- QR Code: Σύνδεση στο Padlet
Ζ. ΡΟΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (45 λεπτά)
| Χρόνος | Δραστηριότητα | Εργαλεία/Πόροι |
|---|---|---|
| 0-8' | Δραστηριότητα 1: Εισαγωγή - Τιμές | Βίντεο 1, Συζήτηση |
| 8-20' | Δραστηριότητα 2: Ζήτηση | Βίντεο 2, MRU Demand Graph |
| 20-32' | Δραστηριότητα 3: Προσφορά | MRU Supply Graph |
| 32-42' | Δραστηριότητα 4: Ισορροπία | Συνδυασμός MRU Graphs |
| 42-45' | Ανακεφαλαίωση & Εργασία | Infographic, Padlet |
Η. ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ
Θέμα: "Ερευνητής Τιμών & Διαδραστικά Εργαλεία"
- Μέρος Α: Παρατήρηση ΑγοράςΕπισκεφθείτε ένα σούπερ μάρκετ ή e-shop και βρείτε:
- 1 προϊόν με υψηλή τιμή
- 1 προϊόν με χαμηλή τιμή
- 1 προϊόν σε προσφορά
Για κάθε προϊόν, εξηγήστε:
- Γιατί νομίζετε ότι έχει αυτή την τιμή;
- Ποια είναι η ζήτηση γι' αυτό;
- Ποια είναι η προσφορά;
- Μέρος Β: Διαδραστική ΕξάσκησηΧρησιμοποιήστε τα διαδραστικά εργαλεία MRU:
- Ανοίξτε το Demand Graph
- Ανοίξτε το Supply Graph
- Πειραματιστείτε για 10 λεπτά με κάθε εργαλείο
- Κάντε screenshot του καλύτερου διαγράμματος που δημιουργήσατε
Bonus: Βρείτε ένα παράδειγμα από τις ειδήσεις όπου η προσφορά και η ζήτηση επηρέασαν τις τιμές (π.χ. έλλειψη τσιπ για αυτοκίνητα, πετρέλαιο, κλπ)
Θ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ & ΠΗΓΕΣ
- Φωτόδεντρο - Υλικό Χρηστών - http://photodentro.edu.gr/ugc/
- Φωτόδεντρο Μαθησιακά Αντικείμενα - http://photodentro.edu.gr/lor/
- Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα ΑΠΘ - https://opencourses.auth.gr/
- Marginal Revolution University - Demand Graph - https://practice.mru.org/demandgraph/
- Marginal Revolution University - Supply Graph - https://practice.mru.org/supplygraph/
- Ψηφιακό Σχολείο - Πολιτική Παιδεία Α' Λυκείου https://ebooks.edu.gr/ebooks/v/pdf/8547/2596/22-0228-01_V5_Politiki-Paideia_A-Lykeiou_Vivlio-Mathiti/
