Η παιχνιδοποίηση (gamification) και η παιχνιδοκεντρική μάθηση (game-based learning) αποτελούν σύγχρονες διδακτικές προσεγγίσεις που αξιοποιούν στοιχεία και μηχανισμούς απο το κόσμο των παιχνιδιών. Η ενσωμάτωσή τους στη διδακτική διαδικασία βασίζεται στη διαπίστωση ότι τα παιχνίδια μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην επίτευξη των μαθησιακών στόχων, στην ενίσχυση της αλληλεπίδρασης και της ανατροφοδότησης, καθώς και στην ανάπτυξη δεξιοτήτων, όπως η επίλυση προβλήματος. Αξιοποιώντας ελκυστικά περιβάλλοντα, οι προσεγγίσεις αυτές ενισχύουν τη μαθησιακή εμπλοκή, την παρακίνηση και την ενεργό συμμετοχή των εκπαιδευομένων.
Η παιχνιδοποίηση αναφέρεται στη χρήση επιλεγμένων στοιχείων των παιχνιδιών, όπως οι βαθμολογικοί πίνακες και τα συστήματα πόντων, επίπεδα, προκλήσεις, διακριτικά σήματα (badges) ή άλλα στοιχεία που σχετίζονται με παιχνίδια, σε συμβατικές μαθησιακές δραστηριότητες. Σκοπός της δεν είναι η δημιουργία ενός πλήρους παιχνιδιού, αλλά η μετατροπή της μαθησιακής διαδικασίας σε μια πιο ελκυστική και διαδραστική εμπειρία, ενισχύοντας κυρίως την εσωτερική παρακίνηση των μαθητών. Για παράδειγμα, σε ένα εξ αποστάσεως μάθημα, η παιχνιδοποίηση μπορεί να εφαρμοστεί μέσω της απονομής πόντων, επιπέδων και ψηφιακών σημάτων επιβράβευσης για την επιτυχή ολοκλήρωση δραστηριοτήτων, όπως τα κουίζ και η συμμετοχή σε φόρουμ. Οι μηχανισμοί αυτοί ενισχύουν την ενεργό συμμετοχή και την αίσθηση προόδου των εκπαιδευομένων.
Αντίθετα, η παιχνιδοκεντρική μάθηση βασίζεται στη χρήση ολοκληρωμένων ψηφιακών παιχνιδιών ως βασικού μέσου διδασκαλίας. Σε αυτή την προσέγγιση, το παιχνίδι λειτουργεί ως το κύριο όχημα για την κατάκτηση της γνώσης, επιτρέποντας στους μαθητές να πειραματιστούν, να αποτύχουν και να προσπαθήσουν ξανά μέσα σε ένα ασφαλές ψηφιακό περιβάλλον. Μέσα από τη διαδικασία του παιχνιδιού, οι μαθητές μαθαίνουν διερευνώντας, πειραματιζόμενοι και λαμβάνοντας αποφάσεις σε αυθεντικά ή προσομοιωμένα περιβάλλοντα, καλλιεργώντας δεξιότητες όπως η κριτική σκέψη, η συνεργασία και η επίλυση προβλημάτων.
Πηγές-Σύνδεσμοι
- Δημητριάδης, Σ. (2015). Παιχνιδοκεντρική Μάθηση [Κεφάλαιο]. Στο Δημητριάδης, Σ. 2015. Θεωρίες μάθησης και εκπαιδευτικό λογισμικό [Προπτυχιακό εγχειρίδιο]. Κάλλιπος, Ανοικτές Ακαδημαϊκές Εκδόσεις. https://hdl.handle.net/11419/3405
- Deterding, S., Dixon, D., Khaled, R., & Nacke, L. (2011). From game design elements to gamefulness: Defining ‘gamification’. Proceedings of the 15th International Academic MindTrek Conference: Envisioning Future Media Environments, 9–15. https://doi.org/10.1145/2181037.2181040
- Φελεκίδου, Κ., & Λενακάκης, Α. (2022). Παιχνιδοποίηση στην Εκπαίδευση: Μια βιβλιογραφική έρευνα. Επιστήμες Αγωγής, 225-250 Pages. https://doi.org/10.26248/.V2022I2.1612